correcte terminologie

Er wordt in Vlaanderen (in de media en daarbuiten) nog vaak gebruik gemaakt van foute, verouderde en/of denigrerende termen wanneer het gaat over dove mensen, hun taal en leefwereld. Hieronder een overzicht van welke termen wel of niet te gebruiken.

NIET WEL

doofstom

gehoorgestoord

auditief gehandicapt

persoon met een auditieve beperking

doof (of slechthorend)

 

Deze termen hebben een denigrerende en/of negatieve bijklank en leggen de nadruk op het audiologische probleem. De term “doof” daarentegen is correct taalgebruik en wordt aanvaard door de leden van taalminderheidsgroep. Bovendien zijn dove mensen niet stom. Deze term wordt eerder gebruikt wordt voor mensen met technische problemen aan hun stembanden of spraakorgaan en is niet van toepassing bij dove mensen in het algemeen. Daarenboven heeft de term ‘doofstom’ een negatieve bijbetekenis: stom doet denken aan dom, wat dove mensen niet zijn.

 

Vroeger werd de term ‘doof’ (zonder hoofdletter) gebruikt voor het gehoorverlies, het niet kunnen horen. Iemand die zichzelf ‘Doof’ (met hoofdletter) noemt, identificeert zichzelf met de culturele minderheidsgroep en is gebarentalig. Deze termen zijn echter verouderd en worden nu steeds minder gebruikt door de doven zelf.

NIET WEL

doventaal

gebaren

Vlaamse gebarentaal

Vlaamse Gebarentaal of VGT

 

Vlaamse Gebarentaal wordt niet per se alleen gebruikt door dove mensen, maar ook door bijvoorbeeld hun horende familie, partners, kinderen, collega’s. Dus een doventaal is hiervoor geen gepaste term. Men gebruikt ook geen termen zoals Chinezentaal, Spanjaardentaal, of dergelijks. Ook spreekt men hier niet over de gebaren alleen, maar over gebarentaal, het is immers een volwaardige taal met een eigen lexicon en grammatica. Deze staat volledig los van de gesproken taal wat niet het geval is bij een gebarensysteem, zoals NmG, Nederlands met Gebaren, of SMOG, Spreken met Ondersteunende taal.

NIET WEL

doventolk

tolk voor doven

gebarentolk

tolk gebarentaal

Tolk Vlaamse Gebarentaal

 

Een tolk Vlaamse Gebarentaal wordt ingezet in een gesprek tussen een dove en een horende persoon. Het is dus niet per se een doventolk of een tolk voor doven, maar ook voor de horende personen die geen Vlaamse Gebarentaal gebruiken en/of verstaan.